Jan-Pol Marat Fransiya inqilobining eng keskin va ta’sirli ovozlaridan biri edi. U “L’Ami du peuple” — ya’ni “Xalq do‘sti” gazetasida yozgan maqolalari bilan yakobinlarning radikal qanotini himoya qilgan, ayniqsa jirondistlarga qarshi siyosiy kurashda nomi ko‘p tilga olingan. Sog‘lig‘i yomonligi sababli u ko‘p vaqtini vannada o‘tkazishga majbur bo‘lgan, bu holat uning kundalik hayoti bilan birga o‘lim lahzasini ham tarixga muhrlab qo‘ydi.
1793 yil 13 iyulda Sharlotta Korde “muhim hujjatlar” haqida gapirish bahonasida Maratning uyiga kirib, uni vannada pichoqlab o‘ldirdi. Bu voqea inqilob davrining eng dahshatli suiqasdlaridan biri sifatida esda qoldi va Marat tez orada inqilob shahidi sifatida talqin qilina boshlandi.nnEdvard Munchning 1907 yildagi Maratning o‘limi asari tarixiy hodisani oddiy hujjatli sahna sifatida emas, balki kuchli hissiy va ruhiy taranglik lahzasi sifatida talqin qiladi.
Munch bu mavzuni turli davrlarda qayta ko‘rib chiqqan va ayniqsa sevgi, rashk, o‘lim hamda ayb hissi kabi mavzularni chuqur ishlagani uchun sahnaga shaxsiy dramatizm qo‘shgan. Kompozitsiyada Maratning tanasi vannada deyarli haykaldek og‘irlik bilan tasvirlanadi, Corday esa sovuq va uzoqroq qiyofada qarama-qarshi kuch sifatida ko‘rinadi. San’atshunoslar bu asarni nafaqat tarixiy hikoya, balki hokimiyat, zaiflik va inson tanasining o‘lim oldidagi himoyasizligini ko‘rsatadigan zamonaviy talqin deb baholaydilar.
Munchning soddalashtirilgan makon yechimi va keskin rang qarama-qarshiliklari sahnaning dramatik ta’sirini kuchaytiradi; unda voqeaning aniq realizmidan ko‘ra ruhiy taassurot ustun turadi. Asar bugun Oslo shahridagi Munch muzeyi kollektsiyasida saqlanadi.
