Edvard Hopperning 1960 yilda yaratilgan Quyoshdagi odamlar asari uning kech davridagi eng ta’sirli kompozitsiyalaridan biridir. Bir qarashda ochiq havodagi oddiy dam olish lahzasi kabi ko‘rinsa-da, asarning kuchi aynan shu kundalik vaziyat ichiga yashiringan sukunat va masofada namoyon bo‘ladi. Hopper bu yerda safar yoki hordiq paytida bir joyga to‘plangan odamlarni tasvirlaydi, biroq ular orasida haqiqiy aloqa, suhbat yoki umumiy hissiyot oqimi sezilmaydi.
Har biri o‘z ichiga tortilgan, bir xil quyosh nuri ostida bo‘lsa ham, bir-biridan uzilgan ruhiy holatda turadi.nnAsarning markazida zamonaviy hayotning begonalashtiruvchi ta’siri yotadi. Hopper ijodida tez-tez uchraydigan yolg‘izlik, kutish va ichki sokinlik bu kompozitsiyada ochiq makonga ko‘chirilgan. Quyosh sahnani yoritadi, ammo isitmaydi; ranglar yorqin emas, balki sovuq va nazorat ostida tanlangan.
Bu holat rassomning yorug‘likni faqat fizik hodisa emas, balki psixologik vosita sifatida ham ishlatganini ko‘rsatadi. Qahramonlarning yuz ifodasi va tana tili to‘liq ochilmagani tomoshabinni ularning ichki dunyosini o‘qishga majbur qiladi. Hopper rivoyatni ataylab noaniq qoldiradi, shuning uchun sahna bitta voqeadan ko‘ra insonning o‘ziga chekinishini ifodalovchi holatga aylanadi.nnSan’atshunoslar bunday Hopper kompozitsiyalarini ko‘pincha zamonaviy jamiyatdagi ko‘rinmas yolg‘izlik bilan bog‘laydi.
Odamlar gavjum muhitda ham yolg‘iz qolishi, muloqot o‘rnini sukunat egallashi mumkin bo‘lgan olam esga tushadi. Quyoshdagi odamlar ham aynan shu tuyg‘uni beradi: bir makonda bo‘lsa-da, bir-biriga yetib bora olmaydigan odamlar. Stullarning joylashuvi, figuralarning o‘rni va ular orasidagi bo‘shliq rasmning sokin tarangligini kuchaytiradi. Hopper asarlariga xos teatrona qurilish bu yerda ham seziladi; sahna go‘yo bir lahzaga to‘xtab qolgan va davomiyligi noma’lum hikoyaning o‘rtasida ushlab qolingan.nnBu asar Hopperning kech davr ijodida inson munosabatlarining nozikligi va kundalik hayot ichidagi hissiy bo‘shliqni eng kuchli ifodalagan namunalardan biridir.
Rassom katta dramatik voqeani tasvirlamasdan ham chuqur psixologik muhit yaratish mumkinligini ko‘rsatadi. Quyoshdagi odamlar bugun Whitney Museum of American Art kolleksiyasida saqlanadi.
